©  george burggraaff

Toelichting bij Tao tekst 17

Onzichtbaar werken.

Hoe ga je om met macht?
Dit is de eerste duidelijke tekst hierover.
Onopvallend, op de achtergrond en zeker niet met dwang.
Als je het goed doet, dan doet het volk zelf wat nodig is.
(Het volk, hier omschreven als 'de honderd achternamen'.)

De keizer kan ook kijken naar het gedrag van 'de wijze'.
De oerfiguur van de wijze vinden we overal.
In de Tao Te Tjing, in de tarot en in de bijbel.
Denk bijvoorbeeld aan de drie wijzen uit het oosten.
De wijze is bescheiden, zuinig met woorden en dienend.

De Tao moet niets hebben van een teveel aan regels en wetten.
Wie wantrouwt, die wordt niet zelf vertrouwd. Zie ook tekst 23 en tekst 49.
En dreigen met de doodstraf helpt uiteindelijk niet. Tekst 74

De teksten 17, 18 en 19 horen bij elkaar.
Ze gaan over het land in verval en chaos.
Welbeschouwd is de hele Tao een leerboek over leiderschap.
In de onderstaande teksten wordt expliciet over keizers,
heersers en leiderschap gesproken. Tekst 57 springt eruit.

Zie de Tao teksten 10, 18, 19, 26, 30, 42, 57, 58, 60, 62, 65, 66, 75.