©  2017  George Burggraaff
© 2017 George Burggraaff


Zie ook de historie van deze site.


Deze site is o.a. gebaseerd op de volgende boeken, plus naam van de auteur:
  • Lao Zi , Het boek van de Tao en de innerlijke kracht. Kristofer Schipper.
  • Tao Te Ching, 'a new translation by Gia-Fu Feng and Jane English'.
  • Tao, de levende religie van China. Kristofer Schipper.
  • De weg van Lao Tse. Johan Willemsens.
  • The way of Lao Tzu, Wing-Tsit Chan.
  • Lao Tzu, Tao Teh Ching. John C.H. Wu.
  • LaoZi, Dao De Jingh. Het scheppende beginsel en haar werking plus toelichting aan de hand van de chinese tekst. Jaap Voigt.
  • Lao-Tzu Te-Tao Ching. Robert G. Henricks.
  • Lao Tzu. Tao Te Ching. D.C. Lau.
  • Lau-Tze Tau Teh Tsjing. Ir. J.A. Blok.
  • Tao Te Ching, de kunst van de Harmonie. Chad Hansen.
  • Laozi Daodejing. Bartho Kriek.
  • Zhuang Zi, het grote klassieke boek van het taoïsme. Kristofer Schipper.
  • Tao´same, de weg om niet te volgen. Patricia de Martelaere.
  • Wu wei. Henri Borel.
  • Zwervend met Zhuang Zi. René Ransdorp.
  • Filosofie met de vlinderslag. De Dao´stische levenskunst van Zhuangzi. Woei-Lien Chong.
  • Inleiding tao´stische filosofie. Michel Dijkstra (redaktie)
  • Tao voor het Westen. Knut Walf.
  • The importance of living. Lin Yutang.
  • De Tao van de wijsheid. Chungliang Al Huang en Jerry Lynch.
  • De Tao van Leiderschap. John Heider.
  • Tau en Christendom. John R. Mabry
  • Tao Magic. The secret language of diagrams. Laszlo Legeza.
  • Tao´sme. Jennifer Oldstone-Moore
  • De geest van Tao. Thomas Cleary.
  • Confucius, de gesprekken. Kristofer Schipper.
  • I Tjing, een gids voor het leven. Brian Browne Walker.

Verantwoording van de teksten op deze site.

 De sinoloog Duyvendak publiceerde in 1942, voor het eerst direct uit het Chinees, de eerste Nederlandse vertaling van de Tao Te Tjing.
De meeste Tao Te Tjing versies zijn niet direct uit het Chinees vertaald, maar indirecte samenraapsels uit meerdere (Engelse, Nederlandse, Duitse, Franse)  vertalingen, zo ook deze site.
Tussen 2003 en vandaag heb ik circa 20 directe of indirecte vertalingen van de Tao Te Ching gelezen. De Chinese tekens met Nederlandse vertaling kreeg ik voor het eerst onder ogen dankzij Jaap Voigt (2006). Lang maakte ik gebruik van een mooie website van een Franse sinoloog waarop de Chinese tekens stonden met per teken de betekenis en met diverse beroemde vertalingen. Deze site is helaas offline. Online is er uiteraard heel veel over de Tao en het Taoïsme te vinden.

Kruising tussen directe en indirecte vertaling.

Indirecte bewerkingen, van niet-sinologen zoals ik, zijn in principe riskant en verdacht. Wat voegen ze toe? Soms de schoonheid van een dichter, of de behoefte om op te voeden. Tegelijkertijd kunnen ze ook een middenweg bieden tussen de soms ver uiteenlopende directe vertalingen en ze kunnen een kader aanreiken. Deze site bevat een mengsel. 
De eerste tekstversie van de Tao Te Tjing is puur indirect, een vertaling van de Engelse versie van Gia-Fu Feng en Jane English. Gelukkig was dit een prachtige en zeer goede bron.
In de tweede tekstversie heb ik soms goed naar het oorspronkelijke Chinees gekeken, soms vooral gezocht naar een goede balans tussen de verschillende interpretaties. Zo hier en daar kunt u een blik werpen 'achter de schermen'.
De Tao voor kinderen tot slot, is de derde tekstversie. Geheel in de geest van de Tao, lekker spelen met de tekst. Het is een heerlijk vrije interpretatie, gebaseerd op ruim tien jaar ervaring met de Tao Te Tjing en Tao´sme.

Toelichtingen per tekst, trefwoorden, titels

In de tweede versie (vanaf 2006) geven de toelichtingen per tekst uitleg, achtergrondinformatie en ook allerlei dwarsverbanden binnen de gehele tekst. De basisbegrippen uit het Taoïsme hebben eigen pagina's gekregen, verzameld in de trefwoordenindex en ik heb titels toegevoegd als een vorm van onderwerp-indicatie. De oorspronkelijke tekst bevat geen titels.

Tao leraren

Geleidelijk aan heb ik ook een aantal Tao leraren gehad.
Allereerst John Willemsens, die in 1990 een Tao vertaling publiceerde. Van de scherpe discussies met hem  heb ik vooral meegenomen dat het nog knap lastig is om niet voortdurend vanuit een Christelijk / westers perspectief te lezen / denken / vertalen.
Claar Kolff, dorpsgenote, had de Tao en tot haar dood was ze mijn bijna dagelijks aanlooppunt. Mijn moeder uit de Tao.
Bij sinoloog René Ransdorp leerde ik in 2008 de Chinese tekst zorgvuldig lezen aan de hand van de versie van Robert G. Henricks. En hij leerde mij vooral zwerven met de Tao!
Jaap Voigt heeft mij geholpen met zijn Chinese tekstmanuscript en toelichting per Chinees karakter.

Sinoloog en Tao meester Kristofer Schipper heeft me bijna doen struikelen. Wat was nog het nut van mijn versie in vergelijking met de superieure kwaliteit van zijn vertaling die in 2015 zou verschijnen? Was ik wel bekwaam genoeg om deze site aan te bieden. De nuancering kwam van de Belgische filosofe Patricia de Martelare met haar prachtige bijdrage 'Tao´sme, de weg om niet te volgen' (2006).  Het aardige van de Tao Te Tjing vertaling van Kristofer Schipper, ' het boek van de Tao en de innerlijke kracht' , is de ruimte die hij een ieder laat . Dit komt door zijn eigen zeer persoonlijke vertaling, die zich evenmin strak aan de tekst houdt. Bovendien heeft hij zijn vertaling sterk gekoppeld aan dat andere, sprankelende canonieke Tao boek 'Zhuang Zi, de volledige geschriften' dat ook door Kristofer Schipper is vertaald. Deze koppeling is meer dan aanvullend. Dat deze gecombineerde schat nu in het Nederlands beschikbaar is, getuigt van wijsheid bij uitgeverij Augustus. Schipper gaf mij onverwachts toch weer ruimte om mijn 'werkstuk' af te maken, zonder me overbodig te voelen. Immers, onze internetsite Tekens van Leven, met twee tekstversies, met toelichtingen en trefwoorden, plus een speelse variant voor kinderen (totaal ruim 300 pagina's), voorziet duidelijk in een behoefte met zo'n 100.000 bezoekers per jaar.  De hyperlink, de kracht van internet, maakt het gemakkelijk om op allerlei manieren onderlinge verbanden te zien, achtergronden te lezen, te dolen door de teksten en te verdwalen.

Eind 2016 kreeg ik het boek 'Filosofie met de Vlinderslag' van filosoof en sinoloog Woei-Lien Chong. Dit boek klaarde voor mij nog eens veel op, met name het begrip wu wei kreeg een rijkere inhoud. Bovendien kreeg ik voor het eerst helder vat op de koppeling van filosofie, oefenweg en levenskunst.

Een zeer naaste 'leraar' op mijn weg is George Burggraaff. George heeft jaar in jaar uit, samen met zijn vrouw Ina, zorgvuldig de foto's bij iedere tekst uitgezocht en onvoorwaardelijk ter beschikking gesteld.
Mijn vader, in 2016 overleden, was geen actieve Tao leraar, integendeel. Toch was zijn commentaar, zijn humor en zijn Tao wijsheid alle jaren van deze site een belangrijke stimulans om zorgvuldig door te gaan.  
Mijn meest naaste leraar is mijn vrouw Katri, altijd goed voor verrassend heldere, tegendraadse en scherpe observaties rondom de Tao, mijn Tao, haar Tao en dit project.

De mooie weg, die geen weg is

Tien jaar studeren op de Tao is helemaal niet nodig, want je hebt de Tao al. Tien jaar studeren op de Tao is totale onzin, want je bent de Tao al.
In principe, want je moet dit wel eerst ervaren en begrijpen. Je moet, nee mag van je angsten af en je conditioneringen. Hier waren en zijn voor mij nog een aantal jaren, boeken en lessen rondom het Taoïsme voor nodig. Kijk alleen maar naar de titel van het boek van Patricia de Martelaere, Taoïsme, de weg om niet te volgen. En ook de prachtige uitspraak van de boedhistische monnik Thich Nhat Hanh heeft mij geholpen: Home is the way, there is no way home.

Mijn ontdekking en toewijding aan stemexpressie heeft alles met mijn toenemend begrip van het Taoïsme te maken, want het Taoïsme is ook heel fysiek: ademhaling, meditatie, tai chi, puur zijn, in je lijf zijn, puur doen, klank maken, zingen zonder woorden, niet vanuit het weten maar vanuit je innerlijke kracht: stemexpressie. En er er zijn nabije universa, zoals India, waar ik dankzij Katri heb rondgetrokken, Japan, waar ik even mocht zijn, en het Boeddhisme. Daarom sluit ik deze verantwoording af met de prachtige Tao van Maarten Oldhof en zijn boek: 'In het voetspoor van de Boeddha'.

Tao voor kinderen: 2014-2018

Tot slot. Als derde tekstversie van de 81 teksten uit de Tao Te Tjing zijn we in 2014 gestart met de de Tao Te Tjing voor kinderen.
Eind 2018 is dit project afgelopen en verschijnt het bijbehorende boek.
U kunt de komende Tao verzen voor kinderen in uw mailbox ontvangen door hier een gratis abonnement op te nemen. abonnement op Tao teksten



De Tao dat bent u, dat ben ik, dat zijn wij.
en voor Katri, de enige echte Tao is de liefde,
Ik wens u een zachte Tao.

Roeland Schweitzer
Amerongen, 20 december 2013, bijgewerkt februari 2017.